Đề số 11 luyện thi vào 6 môn Tiếng Việt trường THCS Nguyễn Tất Thành

2/7/2021 8:16:00 AM

Đọc bài thơ dưới đây và trả lời câu hỏi:

Về thăm nhà Bác, làng Sen
Có hàng râm bụt thắp lên lửa hồng
Có con bướm trắng lượn vòng
Có chùm ổi chín vàng ong sắc trời.
Ngôi nhà thuở Bác thiếu thời
Nghiêng nghiêng mái lợp bao đời nắng mưa
Chiếc giường tre quá đơn sơ
Võng gai ru mát những trưa nắng hè.
Làng Sen như mọi làng quê
Ngôi nhà lẫn với hàng tre bóng tròn.
Kìa hàng hoa đỏ màu son,
Kìa con bướm trắng chập chờn như mơ.

(Về thăm nhà Bác - Nguyễn Đức Mậu)

Dòng nào sau đây nêu đúng và đủ nhất nội dung chính của bài thơ “Về thăm nhà Bác”?

  • Khắc họa vẻ đẹp tươi tắn của cảnh sắc làng Sen với những hình ảnh thiên nhiên gần gũi, bình yên.
  • Gợi tả vẻ đẹp mộc mạc của quê hương và ngôi nhà thời niên thiếu của Bác Hồ, qua đó bày tỏ lòng kính yêu, trân trọng của tác giả đối với Người.
  • Tái hiện những kỉ niệm đẹp trong chuyến về thăm làng Sen, nơi lưu giữ dấu ấn tuổi thơ của Bác Hồ.
  • Ca ngợi vẻ đẹp bình dị của làng quê Việt Nam cùng những giá trị truyền thống được gìn giữ qua năm tháng.

Cái hay của từ “thắp” trong câu “Có hàng râm bụt thắp lên lửa hồng” là gì?

  • Gợi hình ảnh những bông hoa râm bụt phô sắc đỏ lộng lẫy như những ngọn lửa đang rực lên, thắp lên giữa không gian.
  • Gợi liên tưởng thiên nhiên như có tâm hồn, có sức sống, như đang tự "thắp" lên những bông hoa đỏ rực.
  • Gợi bức tranh làng Sen bừng sáng, ấm áp và tràn đầy sức sống.
  • Tất cả các phương án trên đều đúng.

Theo em, việc lặp lại từ “có” ở những câu thơ sau mang lại hiệu quả nghệ thuật gì?

“Có hàng râm bụt thắp lên lửa hồng
Có con bướm trắng lượn vòng
Có chùm ổi chín vàng ong sắc trời.”

Nêu cảm nhận của em về hình ảnh ngôi nhà thuở thiếu thời của Bác trong đoạn thơ sau:

“Ngôi nhà thuở Bác thiếu thời
Nghiêng nghiêng mái lợp bao đời nắng mưa
Chiếc giường tre quá đơn sơ
Võng gai ru mát những trưa nắng hè.”

Qua bài thơ, em cảm nhận được tình cảm của tác giả đối với Bác Hồ và quê hương của Người như thế nào?

Đọc văn bản và trả lời các câu hỏi:

TỪ MIỀN KÝ ỨC “VƯƠNG QUỐC LÒ GẠCH” ĐẾN “DI SẢN ĐƯƠNG ĐẠI MANG THÍT"

Làng nghề gạch gốm Mang Thít trước đây được ví như một "Vương quốc lò gạch", trải qua bao thăng trầm, nay vương quốc ấy dần hình thành "Di sản đương đại Mang Thít", sẽ trở thành điểm đến của rất nhiều du khách trong tương lai.

Làng nghề gạch gốm Mang Thít nằm một dãy bên dòng sông Cổ Chiên và kinh Thầy Cai có từ bao đời nay. Nghề sản xuất gạch gốm nơi đây không chỉ đem lại nguồn thu nhập lớn cho các cơ sở lò mà còn mang lại hiệu quả kinh tế cao cho quê hương Mang Thít nói riêng và tỉnh Vĩnh Long nói chung, đồng thời góp phần giải quyết công ăn việc làm, tạo thu nhập ổn định cho rất đông người dân địa phương.

Qua thời gian, những chiếc lò gạch ấy giờ đây chỉ còn tồn tại trong miền ký ức. Đã qua rồi những năm tháng nghi ngút khói lò, thay vào đó là những viên gạch được tạo ra bằng hệ thống lò nung liên hoàn, hiện đại, giảm thiểu ô nhiễm môi trường, hiệu quả kinh tế cao.

(1) Thời hoàng kim khói lò luôn nghi ngút, công nhân đi làm đông như họp chợ

Nhớ thời hưng thịnh nhất của xứ sở lò gạch này là cách nay khoảng vài chục năm, người ta thường gọi là “thời hoàng kim của vương quốc gạch gốm" - nằm trên địa bàn các xã Nhơn Phú, Mỹ Phước, An Phước, Mỹ An, Hòa Tịnh. Mỗi sáng nơi đây luôn tấp nập, công nhân đi làm gạch, cảnh mua bán gạch, người bưng gạch mộc vô lò, người bưng gạch thành phẩm xuống ghe... đông như họp chợ. Thời điểm này, khi đường xá còn chưa được mở rộng thông thoáng như bây giờ thì phương tiện chuyên chở gạch gốm chủ yếu bằng ghe. Ghe chở gạch thành phẩm chuẩn bị chở đi giao cho các tỉnh lân cận, ghe chở nguyên liệu đất sét và ghe chở nguyên liệu củi, chở trấu ... đến và đi tấp nập đậu kín cả khúc sông. Có thể nói đây cũng là một nét văn hóa đặc trưng vùng sông nước của vương quốc gạch gốm thời đó.

Làng nghề gạch gốm Mang Thít thời hoàng kim khói lò luôn nghi ngút

(2) Làng nghề dần mai một – tương lai trở thành Di sản văn hóa đương đại

Tuy nhiên, từ những năm 2010 trở đi, làng nghề gạch gốm bắt đầu có xu hướng chậm lại do chi phí sản xuất quá cao, giá thành sản phẩm đầu ra thấp, các cơ sở lò gạch bắt đầu có hướng chậm lại do chi phí dấu hiệu thua lỗ nên không còn hoạt động công suất lớn như trước đây nữa. Và cũng từ đó, nhân công từng làm cho các cơ sở gạch gốm này giảm nguồn thu nhập, không đủ trang trải cuộc sống, họ bắt đầu chuyển sang làm công nhân cho các khu công nghiệp trong và ngoài tỉnh hoặc đi làm kinh tế khác. [...]

Hiện toàn huyện còn 61 cơ sở gạch, gốm với 64 miệng lò vẫn còn hoạt động; 17 cơ sở với 23 lò Hoffman, tăng 07 cơ sở với 11 lò so với cuối năm 2020; 06 cơ sở - 06 lò sản xuất gạch theo công nghệ nung liên hoàn. [..]

(3) Hứa hẹn một vùng đất tiềm năng trên quê hương Mang Thít

Làng nghề gạch gốm huyện Mang Thít có những nét đặc trưng riêng rất độc đáo mà không phải ở đâu cũng có. Ngoài lợi thế nguồn tài nguyên đất sét tự nhiên được thiên nhiên ban tặng, để có được những viên gạch đẹp, đúng chuẩn, đạt chất lượng thì đòi hỏi người dân có một sự cần cù sáng tạo từ khâu làm ra viên gạch đến khâu nung gạch thành phẩm. Và trong sự sáng tạo ấy có sự giao thoa văn hóa truyền thống rất độc đáo giữa người Kinh, người Hoa và người Khmer. Có thể nói chính bàn tay của những người thợ tài hoa ấy là sự tinh hội tụ của 3 nền văn hóa đã tạo ra cho quê hương Mang Thít một đặc sản gạch gồm mà không nơi nào có được. Để rồi qua thời gian, vương quốc lò gạch này sẽ trở thành “Di sản đương đại Mang Thít” trong thời gian gần nhất. [...]

Và trong tương lai nơi đây sẽ trở thành một điểm đến du lịch hấp dẫn không chỉ thu hút khách tham quan. Hứa hẹn một vùng đất tiềm năng mang đến cho quê hương Mang Thít một hướng đi mới phát triển bền vững.

(Nguồn: https://mangthit.vinhlong.gov.vn/ ngày 13/7/2023)

Nội dung chính của văn bản là gì?

  • Giới thiệu thời kỳ hoàng kim của làng nghề gạch gốm Mang Thít.

  • Trình bày thời hoàng kim, giai đoạn mai một, định hướng phát triển của làng nghề Mang Thít.

  • Miêu tả cảnh buôn bán ghe thuyền trên sông Cổ Chiên thời xưa.

  • Nêu thực trạng hoạt động sản xuất của các cơ sở gạch gốm hiện nay.

Nguyên nhân chính khiến làng nghề dần mai một từ sau năm 2010 là gì?

  • Nguồn nguyên liệu đất sét ngày càng khan hiếm và khó khai thác.

  • Chi phí sản xuất tăng cao, lợi nhuận giảm sút, nhiều cơ sở thua lỗ.

  • Người dân không còn quan tâm đến nghề truyền thống của địa phương.

  • Chính quyền địa phương hạn chế hoạt động sản xuất gạch gốm.

Các vế trong câu ghép “Và cũng từ đó, nhân công từng làm cho các cơ sở gạch gốm này giảm nguồn thu nhập, không đủ trang trải cuộc sống, họ bắt đầu chuyển sang làm công nhân cho các khu công nghiệp trong và ngoài tỉnh hoặc đi làm kinh tế khác.” được nối với nhau bằng cách nào?

Việc sử dụng hình ảnh minh họa trong văn bản có tác dụng gì?

Từ câu chuyện về làng nghề gạch gốm Mang Thít, em hãy nêu những việc học sinh có thể làm để bảo tồn những giá trị văn hóa truyền thống của quê hương.

Từ vẻ đẹp bình dị của ngôi nhà và quê hương Bác Hồ trong bài thơ Về thăm nhà Bác, em hãy viết đoạn văn (8–10 câu) trình bày suy nghĩ của em về giá trị của những điều bình dị trong cuộc sống.