Đề số 5 luyện thi vào 6 môn Tiếng Việt trường THCS Thanh Xuân

5/6/2022 8:50:00 AM

Cho đoạn văn:

Một cánh cửa sổ bếp còn mở. Ngoài vườn, nắng đẹp vô ngần. Khung cửa sổ đen xanh cắt lên vườn chuối một bức tranh mùa hạ nên thơ. Nắng sưởi trên tàu chuối xanh non, chỗ xanh trong, chỗ láng bóng như mạ bạc, phản chiếu lên trần bếp một thứ ánh sáng rất dịu, xanh mướt và thái bình. Một con chim nào hót lảnh lót trong rừng cao su xa xa... rồi lại im lặng. Mọi vật, dưới nắng, thiu thiu sắp chìm trong một giấc ngủ nặng nề. Thỉnh thoảng có hơi gió nhẹ lay động tàu chuối ngoài cửa sổ làm biến đổi, chập chờn cái màu xanh dịu trên rèm cửa.

(Trưa tha hương – Trần Cư)

Bức tranh thiên nhiên buổi trưa hè được tác giả gợi tả trong đoạn văn trên như thế nào?

  • Rực rỡ, náo nức, tràn đầy sức sống với nắng vàng chói chang, tiếng chim ríu rít không ngớt và cây lá rung rinh liên hồi.

  • Trong trẻo, xanh mát, thơ mộng với nắng dịu, tàu chuối xanh, tiếng chim xa; cảnh vật êm ả, tĩnh lặng, phảng phất chút buồn man mác.

  • Vắng vẻ, hiu quạnh, u buồn vì cảnh vật chìm hoàn toàn trong im lặng, không còn một âm thanh hay chuyển động nào.

  • Xanh mát, trong lành nhưng chuyển động mạnh mẽ, liên tục vì gió thổi mạnh làm tàu chuối và ánh sáng thay đổi không ngừng.

Các vế trong câu ghép dưới đây được nối với nhau bằng cách nào?

Những bức tường trắng của các ngôi nhà trong thành phố, ở phía đối diện với khu lều trại, phát ra ánh sáng màu xanh lá cây, các vì sao sáng lấp lánh trên bầu trời và trong không khí lan tỏa mùi hoa hồng, mùi cây xiêm gai và mùi hoa vòi voi.

(Trên sa mạc và trong rừng thẳm – Henryk Sienkiewicz)

  • Nối bằng kết từ
  • Nối bằng cặp kết từ và dấu phẩy
  • Nối bằng dấu phẩy
  • Nối bằng dấu phẩy và kết từ

Cho đoạn văn:

Lúc bấy giờ, nắng đã mạ bạc cả con đèo, đốt cháy rừng cây hừng hực như một bó đuốc lớn. Nắng chiếu làm cho bó hoa càng thêm rực rỡ và làm cho cô gái cảm thấy mình rực rỡ theo.

(Lặng lẽ Sa Pa – Nguyễn Thành Long)

Xét theo từ loại, các từ được gạch chân lần lượt là:

  • Danh từ - kết từ - động từ - tính từ.
  • Danh từ - kết từ - danh từ - tính từ.
  • Đại từ - kết từ - động từ - tính từ.
  • Đại từ - kết từ - danh từ - tính từ.

Cho đoạn văn:

Người phải rút kinh nghiệm là tôi: Có những con thú không phải là kẻ thù của con cu li nhưng có thể gây cho chúng tôi rất nhiều nguy hiểm. Tốt nhất hãy dè chừng với mọi phản ứng của nó dù chỉ là thoáng qua và báo ngay cho đội trưởng biết để đề phòng.

(Con cu li của tôi – Vũ Hùng)

Các đại từ có trong đoạn văn trên là:

  • tôi, chúng tôi, nó, đội trưởng

  • tôi, con thú, chúng tôi, nó

  • tôi, chúng tôi, nó

  • tôi, những, chúng tôi, nó

Câu nào dưới đây có dấu gạch chéo (/) đặt đúng ranh giới giữa chủ ngữ và vị ngữ?

  • Những hạt cát / dày và nặng bắt đầu rơi xuống, phủ kín mọi khe hở và các vết nứt gãy trên mặt yên, nằm lại trong các nếp quần áo. (Henryk Sienkiewicz)
  • Đâu đó, tiếng nước / chảy nghe như đang thì thầm. (Richard Adams)
  • Ở nơi rất xa, sát đường chân trời, những đám mây trắng bông như lông cừu non / trải sát xuống đất chẳng khác gì một tấm thảm khổng lồ rập rình như sóng. (Mikhail Sholokhov)

  • Gió rì rầm / trong những vùng cỏ mới, mang theo mùi thơm của đất và những mầm cây đang lớn. (Laura Wilder)

Cho đoạn văn:

Buổi chiều đến đem theo những cơn gió lạnh lùng, Sinh bắc ghế ra cái hiên nhỏ trước cửa phòng, tựa vào bao lơn nhìn xuống dưới nhà... Chỗ chàng thuê ở là một căn phòng hẹp và dài, chia làm nhiều phòng. Mỗi gian phòng là một gia đình chen chúc ở, toàn là những người nghèo buôn bán nhỏ ở các nơi.

(Gió lạnh đầu mùa – Thạch Lam)

Đoạn văn trên không sử dụng phép liên kết câu nào?

  • Lặp từ ngữ
  • Thay thế từ ngữ
  • Dùng từ ngữ nối
  • Lặp từ ngữ, thay thế từ ngữ

Câu tục ngữ, ca dao nào sau đây KHÔNG khuyên con người kiên trì vượt qua khó khăn?

  • Lửa thử vàng, gian nan thử sức.

  • Chớ thấy sóng cả mà rã tay chèo.

  • Có vất vả mới thanh nhàn

    Không dưng ai dễ cầm tàn che cho.

  • Hãy lo bền chí câu cua

    Dù ai câu chạch, câu rùa mặc ai!

Xét về nghĩa, từ "chùm" trong các câu sau là nghĩa gốc hay nghĩa chuyển?

(1) Những lá sưa mỏng tang và xanh rờn như một thứ lụa xanh màu ngọc thạch với những chùm hoa li ti và trắng như những hạt mưa bay.

(2) Quê hương là chùm khế ngọt / Cho con trèo hái mỗi ngày.

(3) Chùm thơ thu của Nguyễn Khuyến gồm ba bài: Thu điếu, Thu ẩm, Thu vịnh.

  • "Chùm" (1) và "chùm" (2) là nghĩa gốc, "chùm" (3) là nghĩa chuyển.

  • "Chùm" (1) là nghĩa gốc, "chùm" (2) và "chùm" (3) là nghĩa chuyển.

  • "Chùm" (1) và "chùm" (2) là nghĩa chuyển, "chùm" (3) là nghĩa gốc.

  • "Chùm" (1) là nghĩa chuyển, "chùm" (2) và "chùm" (3) là nghĩa gốc.

Cho câu văn:

"Và dưới những tán cây, nơi ánh nắng bị cắt nát rọi tới những lá thông nhọn hoắt, những cây kim ngân trải ra một tấm thảm hoa nhiều màu: màu đỏ tươi, màu cam và màu hồng..."

(Margaret Mitchell)

Xét theo cấu tạo, câu trên thuộc kiểu câu gì?

  • Câu đơn
  • Câu ghép
  • Câu kể
  • Câu cảm

Câu nào sau đây không sử dụng biện pháp nghệ thuật nhân hóa?

  • Trái bầu nậm còn tươi lủng lẳng dưới giàn như một cái bình rượu tạc bằng khối ngọc bích đều sắc, nhẵn và bóng. (Nguyễn Tuân)
  • Gió hung hãn xô từng đợt nước sủi bọt ầm ầm lên bờ, tung những bọt nước lên cao, hăm hở nhảy qua đầu nhau rồi cuống quýt kéo ngược về hòa vào dòng nước ngầu đục phía sau. (M. Gorki)
  • Buổi sáng hôm khởi hành, trời nhiều sương mù, ông mặt trời đỏ xám xịt khi ẩn khi hiện, xuất hiện lờ mờ như một con mắt khổng lồ trên vành của bầu trời vàng rực. (Cronin)
  • Sông đang hát thầm bài ca về những dòng sông không bao giờ ngủ, sông thức cùng thời gian, cùng vũ trụ tự thuở hồng hoang... (Lương Đình Khoa)

Cho đoạn thơ:

Tôi nhớ mẹ tôi, thuở thiếu thời
Lúc người còn sống, tôi lên mười;
Mỗi lần nắng mới reo ngoài nội,
Áo đỏ người đưa trước giậu phơi.

(Nắng mới – Lưu Trọng Lư)

Dòng nào sau đây nêu chính xác nhất cái hay của từ "reo" trong đoạn thơ trên?

  • Gợi những vệt nắng đang lay động, lan tỏa trên đồng nội, đem đến cho bức tranh quê một vẻ đẹp tươi sáng, rộn ràng và căng tràn sức sống.
  • Gợi nắng mới như có tâm hồn, cảm xúc, biết reo lên trong trẻo; nắng như chứa trọn niềm vui ấm áp, hồn nhiên của đứa trẻ khi đang được sống trong những ngày có mẹ.

  • Khiến nắng mới như cất thành âm thanh giữa không gian đồng nội, qua đó gợi tả khung cảnh đồng quê rộn rã, náo nhiệt, đông vui như đang vào ngày hội.

  • Gợi nắng mới hiện lên vừa rực rỡ vừa tinh nghịch, như đang gọi mời con người hòa vào nhịp sống của thiên nhiên, qua đó thể hiện sự giao hòa giữa tâm hồn con người và cảnh sắc quê hương.

Các từ được gạch chân sau đây có liên quan với nhau như thế nào về nghĩa?

(1) Buổi mai hôm ấy, một buổi mai đầy sương thu và gió lạnh, mẹ tôi âu yếm nắm tay tôi dắt đi trên con đường dài và hẹp.

(2) Khi màn đêm buông xuống, thành phố bắt đầu thu mình trong lớp sương mù mờ ảo, dịu dàng và yên bình đến lạ lùng.

  • Đồng nghĩa
  • Trái nghĩa
  • Đồng âm
  • Đa nghĩa

Tác dụng của dấu phẩy trong câu: "Trên những cánh đồng, băng tuyết đã tan, mặt đất ướt như sương phà lên từng chỗ." (Xuân đến trên thảo nguyên – Ai-ma-tốp) là:

  • Ngăn cách trạng ngữ với chủ ngữ và vị ngữ.

  • Ngăn cách các vế trong câu ghép.
  • Ngăn cách các bộ phận có cùng chức vụ trong câu.
  • Cả A và B.

Đọc văn bản sau:

CHÚ LỪA THÔNG MINH

Một hôm, con lừa của bác nông dân nọ chẳng may bị sa xuống một chiếc giếng cạn. Bác ta tìm mọi cách để cứu nó lên, nhưng mấy tiếng đồng hồ trôi qua mà vẫn không được, lừa ta vẫn kêu be be thảm thương dưới giếng.

Cuối cùng, bác nông dân quyết định bỏ mặc lừa dưới giếng, bởi bác cho rằng nó cũng đã già, không đáng phải tốn công, tốn sức nghĩ cách cứu, hơn nữa còn phải lấp cái giếng này đi. Thế là, bác ta gọi hàng xóm tới cùng xúc đất lấp giếng, chôn sống lừa, tránh cho nó khỏi bị đau khổ dai dẳng.

Khi thấy đất rơi xuống giếng, lừa bắt đầu hiểu ra kết cục của mình. Nó bắt đầu kêu gào thảm thiết. Nhưng chỉ mấy phút sau, không ai nghe thấy lừa kêu la nữa. Bác nông dân rất tò mò, thò cổ xuống xem và thực sự ngạc nhiên bởi cảnh tượng trước mắt. Bác ta thấy lừa dồn đất sang một bên, còn mình thì tránh ở một bên.

Cứ như vậy, mô đất ngày càng cao, còn lừa ngày càng lên gần miệng giếng hơn. Cuối cùng, nó nhảy ra khỏi giếng và chạy đi trước ánh mắt kinh ngạc của mọi người.

(Truyện ngụ ngôn)

Câu chuyện trên gửi gắm đến người đọc bài học gì?

  • Trong cuộc sống, khi gặp khó khăn, mỗi người cần bình tĩnh, kiên trì và giữ vững ý chí, chủ động tìm cách vượt qua nghịch cảnh, biến chính những trở ngại thành cơ hội để vươn lên.
  • Trong cuộc sống, mỗi người cần biết chấp nhận số phận, bởi có những khó khăn vượt quá khả năng của bản thân và không phải lúc nào sự cố gắng cũng đem lại kết quả như mong muốn.
  • Trong cuộc sống, con người cần biết dựa vào sự giúp đỡ của những người xung quanh, bởi chỉ có tinh thần đoàn kết và sự chung sức của cộng đồng mới giúp chúng ta vượt qua mọi thử thách.
  • Trong cuộc sống, khi gặp nguy hiểm, mỗi người cần kêu cứu thật to và kiên nhẫn chờ người khác đến giúp đỡ mình thoát khỏi khó khăn.

Đọc câu chuyện sau:

CÂU CHUYỆN VỀ HAI HẠT LÚA

     Có hai hạt lúa nọ được giữ lại để làm hạt giống cho vụ sau vì cả hai đều là những hạt lúa tốt đều to khỏe và chắc mẩy,...

     Một hôm, người chủ định đem chúng gieo trên cánh đồng gần đó. Hạt thứ nhất nhủ thầm: "Dại gì ta phải theo ông chủ ra đồng. Ta không muốn cả thân hình phải nát tan trong đất. Tốt nhất ta hãy giữ lại tất cả chất dinh dưỡng trong lớp vỏ này và tìm một nơi lý tưởng để trú ngụ". Thế là nó chọn một góc khuất trong kho lúa để lăn vào đó.

     Còn hạt lúa thứ hai thì ngày đêm mong được ông chủ mang gieo xuống đất. Nó thật sự sung sướng khi được bắt đầu một cuộc đời mới.

     Thời gian trôi qua, hạt lúa thứ nhất bị héo khô nơi góc nhà bởi vì nó chẳng nhận được nước và ánh sáng. Lúc này chất dinh dưỡng chẳng giúp ích được gì nên nó chết dần chết mòn. Trong khi đó hạt lúa thứ hai dù nát tan trong đất nhưng từ thân nó lại mọc lên cây lúa vàng óng, trĩu hạt. Nó lại mang đến cho đời những hạt lúa mới...

(Theo Hạt giống tâm hồn, NXB Trẻ, 2004)

Trong câu chuyện trên, ta thấy cùng là những hạt lúa tốt nhưng trước khó khăn, mỗi hạt lại có một lựa chọn khác nhau. Hạt lúa thứ nhất chọn sự an toàn nên cuối cùng héo khô, còn hạt lúa thứ hai dám chấp nhận thử thách nên nảy mầm và tạo ra những hạt lúa mới. Từ đó, em có đồng tình với ý kiến: "Nếu chỉ muốn sống trong sự an toàn, ta sẽ đánh mất cơ hội phát triển bản thân và làm nên những điều có ích" không? Hãy viết một đoạn văn trình bày suy nghĩ của em.